Na jakim etapie procesu zespoły UX software house mają realny wpływ?

W modelu pracy software house projektant UX jest zazwyczaj przypisany do konkretnego projektu i jednego produktu cyfrowego. Jego odpowiedzialność obejmuje rozwiązywanie bieżących problemów widocznych w interfejsie: struktury ekranów, flow użytkownika oraz interakcji pojawiających się w trakcie. Jest to model, w którym UX koncentruje się na optymalizacji istniejących rozwiązań, a nie na analizie założeń produktu.

Projektowanie UX w tym układzie działa na problemach, które zostały już wcześniej zdefiniowane. Projektant UX nie pracuje na poziomie analizy, ustalania celów produktu ani weryfikowania, czy sam problem został prawidłowo rozpoznany. W efekcie UX Designer może bardzo dobrze poprawiać użyteczność, nie mając wpływu na to, czy produkt w ogóle rozwiązuje właściwy problem biznesowy.

Dlaczego praca UX nad jednym produktem zawęża perspektywę zespołu projektowego?

Długotrwała praca UX nad jednym produktem buduje silne zrozumienie kontekstu, ale z czasem ogranicza dostęp do alternatywnych sposobów myślenia o podobnych problemach.

Co zyskuje zespół UX, pracując długoterminowo nad jednym produktem?

Długotrwała praca nad jednym produktem pozwala zespołowi projektowemu bardzo dobrze poznać jego użytkowników i specyfikę projektu . Z czasem pogłębia się zrozumienie wewnętrznych uwarunkowań i ograniczeń, w jakich produkt funkcjonuje. Jest to naturalny efekt pracy w jednym środowisku projektowym.

Jak brak punktów odniesienia wpływa na decyzje projektowe?

Jednocześnie taki sposób organizacji pracy ogranicza kontakt z innymi sposobami myślenia o podobnych problemach. UX Designer, który przez długi czas pracuje nad jednym produktem, w jednym kontekście, traci punkt odniesienia do innych modeli działania produktów i innych podejść projektowych. Zespół zaczyna perfekcjonizować jedno, dobrze znane spojrzenie na użytkownika i produkt, stopniowo tracąc orientację w tym, jak podobne problemy rozwiązywane są poza organizacją. Perspektywa zespołu ogranicza się do jednego sposobu rozumienia produktu i jego problemów.  To nie jest błąd zespołu, lecz efekt struktury organizacyjnej i trybu pracy. Wtedy warto zadbać o zaangażowanie w projekt osób o innym profilu doświadczeń.

Po czym możesz rozpoznać, że potrzebujesz uzupełnić kompetencje w swoim zespole UX?

Sygnały ostrzegawcze widoczne w wynikach produktu

Potrzeba uzupełnienia kompetencji w zespole UX najczęściej ujawnia się nie na poziomie jakości interfejsu, lecz w wynikach, jakie dowozi produkt. UX może być realizowany poprawnie pod względem użyteczności, a mimo to nie wpływać na wynik biznesowy. Dzieje się tak wtedy, gdy projektowanie ogranicza się do optymalizacji istniejących rozwiązań, bez wpływu na założenia produktu i decyzje biznesowe. W takich sytuacjach problemy widoczne w UX są często skutkiem wcześniejszych decyzji, a nie ich przyczyną.

Powtarzające się problemy, które nie znikają mimo zmian w UX

1. UX jest realizowany poprawnie na poziomie interfejsu, a wynik biznesowy produktu nie ulega zmianie.
2. Kolejne poprawki UX przesuwają problem do innych obszarów aplikacji, zamiast go rozwiązywać.
3. Ten sam problem powraca w różnych częściach produktu mimo zmian w interfejsie.
4. Zespół projektowy skupia się na coraz większej liczbie detali, a efekt pozostaje bez zmian.

Co wnosi perspektywa wynikająca z pracy nad wieloma projektami w agencji UX?

Punkty odniesienia, których brakuje w pracy nad jednym produktem

Praca nad wieloma projektami dostarcza wiedzy porównawczej, której nie da się zbudować w ramach jednego produktu. Projektanci pracujący dla różnych firm mają styczność z odmiennymi celami biznesowymi, różnymi modelami działania produktów oraz różnymi ograniczeniami organizacyjnymi. Dzięki temu szybciej rozpoznają, czy obserwowany problem dotyczy interfejsu, czy wynika ze sposobu działania produktu jako całości.

Rozróżnianie problemów lokalnych od systemowych

Nawet w obrębie jednej branży podobne problemy bywają rozwiązywane w różny sposób. Doświadczenie z wielu projektów pozwala odróżnić problemy specyficzne dla jednego produktu od problemów systemowych, wynikających z przyjętych założeń lub modelu działania. To właśnie dostęp do takich punktów odniesienia jest wartością, której nie da się wytworzyć w zamkniętym, jednoproduktowym środowisku.

Dlaczego firmy łączą projektowanie z zewnętrzną perspektywą UX/UI?

Firmy posiadające własne zespoły UX sięgają po zewnętrzną wsparcie, aby uzupełnić kompetencje w swoim projekcie, a nie je zastąpić. Często chodzi o potrzebę spojrzenia spoza codziennego trybu pracy oraz spoza jednego, utrwalonego sposobu myślenia o produkcie. Nie zawsze też chcą lub mogą zatrudniać kolejne osoby, a jednocześnie potrzebują impulsu spoza codziennego trybu pracy narzuconego przez organizację. 

Wyjście poza swoją projektową bańkę

Zewnętrzna perspektywa pozwala wyjść poza utrwalony sposób myślenia wykształcony w trakcie pracy nad jednym produktem. Daje też dostęp do zespołowego myślenia nad produktem, zamiast pracy pojedynczego, przypisanego do projektu projektanta.

Ten mechanizm jest szczególnie widoczny w projektach B2C oraz w aplikacjach ocenianych bezpośrednio przez użytkowników. W takich produktach różnice w sposobie działania są szybko weryfikowane przez rynek, co zwiększa znaczenie świeżego punktu odniesienia. Publiczna ocena produktu sprawia, że błędne założenia szybciej przekładają się na mierzalny spadek wyników. Z tego powodu firmy szukają wsparcia, które nie ogranicza się do jednego kontekstu organizacyjnego.

UX in-house vs zewnętrzny zespół UX

W modelu in-house najczęściej oznacza to jedną osobę przypisaną do projektu, z ograniczonym dostępem do regularnego feedbacku i konfrontacji decyzji projektowych. Nawet jeśli pojawia się review, ma ono charakter punktowy i rzadko prowadzi do realnego zakwestionowania założeń produktu.

Zewnętrzny zespół działa inaczej: w projekt zaangażowane są co najmniej dwie lub trzy osoby, które na bieżąco konfrontują swoje decyzje, dyskutują rozwiązania i wspólnie analizują problem. Ta wewnętrzna wymiana perspektyw pozwala szybciej wychwycić, czy problem leży w interfejsie, czy w samym sposobie działania produktu.

W takim modelu pracy projektanci nie pełnią wyłącznie roli osób projektujących interfejs. Przykładem jest sposób działania zespołu BB8, w którym projektanci są zaangażowani w analizę problemu, rozmowy z biznesem i cały proces przygotowania produktu. Oznacza to pracę na poziomie szukania przyczyn, a nie wyłącznie projektowania ekranów. To uzupełnienie perspektywy, nie zastępowanie zespołu.

Szerzej o tym sposobie pracy i o tym, dlaczego w BB8 nie funkcjonujemy jak klasyczna agencja UX, w osobnym tekście: Dlaczego nie jesteśmy agencją UX i jakie ma to znaczenie dla twojego produktu.

Dlaczego model współpracy z zewnętrznym zespołem działa na korzyść produktu?

Korzyści ze współpracy z zewnętrznym zespołem UX

• Wsparcie na etapie analizy problemu
  W BB8 wchodzimy jako wsparcie na poziomie analizy problemu: rozmów z biznesem, doprecyzowania celów produktu i sprawdzenia, czy problemy widoczne w UX są przyczyną, czy tylko efektem. Oznacza to pracę na etapie, na którym wiele zespołów UX nie ma już wpływu – zanim powstaną makiety i rozwiązania.
• Możliwość zakwestionowania założeń produktowych, a nie tylko interfejsu
  Takie podejście zastosowaliśmy m.in. w jednym z projektów realizowanych z software house’em, gdzie weszliśmy już na poziomie analizy procesów. Praca na poziomie założeń produktu pozwoliła zmienić kierunek działań i wpłynąć na wynik projektu. Zmiana nie polegała na lepszym UX, lecz na kwestionowaniu wcześniejszych decyzji i ich konsekwencji dla użytkownika i biznesu.

Jeśli chcesz zobaczyć, jak to wygląda w praktyce, sprawdź też inne case studies lub umów krótką rozmowę, żeby sprawdzić, jak możemy pomóc w Twoim projekcie.